Het economische nut van voorspellingsmarkten

Voorspellingsmarkten zijn bezig aan een opmars. Op platforms als Kalshi en Polymarket kunnen gebruikers speculeren op de uitslag van verkiezingen, economische cijfers en geopolitieke gebeurtenissen. Op het eerste gezicht lijkt dat weinig meer dan een moderne variant van gokken. Een weddenschap op de vraag of China dit jaar Taiwan binnenvalt, heeft immers weinig weg van een traditionele financiële transactie.

Ook sportweddenschappen vallen onder dezelfde noemer. En critici hebben nog een ander punt: veel van deze contracten hebben geen onderliggende waarde. Er wordt geen aandeel, obligatie of grondstof verhandeld; het contract is slechts een afspraak tussen partijen over de uitkomst van een toekomstige gebeurtenis.

Toch zou het een vergissing zijn om voorspellingsmarkten daarom af te doen als casino's met een financieel sausje.

Risico's worden verhandelbaar

De economische waarde van voorspellingsmarkten zit namelijk niet alleen in het voorspellen van de toekomst, maar juist in het afdekken van onzekerheid.

Neem een bedrijf dat ijs of frisdrank verkoopt. De omzet hangt mede af van het weer. Een uitzonderlijk koude zomer kan de winst flink drukken. Als op een voorspellingsmarkt contracten beschikbaar zijn die bijvoorbeeld uitkeren bij een uitzonderlijk koude zomer, kan zo'n bedrijf een deel van dat risico afdekken.

Dat principe is helemaal niet nieuw. Bedrijven gebruiken al decennialang futures, opties en andere derivaten om risico's te beheersen. Een voorspellingsmarkt kan echter een interessante aanvulling vormen wanneer het risico zich laat koppelen aan een zeer concrete gebeurtenis.

Door winsten minder afhankelijk te maken van onvoorspelbare gebeurtenissen, kan de volatiliteit van de kasstromen afnemen. Dat maakt een onderneming voor financiers potentieel aantrekkelijker: een lager bedrijfsrisico kan zich uiteindelijk vertalen in een lagere kostenvoet van kapitaal. Goedkopere financiering betekent op zijn beurt meer ruimte voor investeringen en groei.

Zelfs vrede kan een hedge worden

Hetzelfde mechanisme is denkbaar bij defensiebedrijven. Hun inkomsten kunnen sterk samenhangen met geopolitieke spanningen en militaire conflicten. Dat klinkt paradoxaal, maar juist daar kan een voorspellingsmarkt een interessante hedge bieden.

Een defensiebedrijf dat financieel profiteert van verdere escalatie, zou bijvoorbeeld een positie kunnen innemen die juist waarde krijgt wanneer een conflict niet escaleert. Bij vrede verdient het bedrijf mogelijk minder aan defensie-uitgaven, maar compenseert de hedge een deel van dat verlies.

Polymarket schat het rendement op de voorspelling dat Rusland dit jaar géén NAVO-land binnenvalt bijvoorbeeld op 5% voor de resterende periode van het jaar. Blijft deze escalatie uit, dan komt dit overeen met een geannualiseerd rendement van ruim 19%.

Uiteindelijk zou dit zelfs een bredere maatschappelijke functie kunnen dienen. Als bedrijven hun blootstelling aan geopolitieke risico's rechtstreeks kunnen afdekken, vermindert mogelijk de financiële prikkel om die risico's te vergroten. In het extreme geval kan een dergelijke markt een tegenwicht vormen tegen belangen die baat hebben bij voortdurende escalatie.

Niet elke weddenschap is gokken

Daarmee is niet gezegd dat iedere voorspellingsmarkt nuttig is. Een weddenschap op een sportwedstrijd blijft in essentie een vorm van gokken, en sommige geopolitieke markten zijn vooral speculatief.

Maar het kind moet niet met het badwater worden weggegooid. De echte innovatie zit in het verhandelbaar maken van risico's die voorheen nauwelijks of alleen via complexe financiële instrumenten konden worden afgedekt.

Juist doordat gebeurtenissen op voorspellingsmarkten soms zeer precies kunnen worden gedefinieerd, ontstaat een potentieel krachtig instrument voor risicomanagement. En waar risico's beter kunnen worden verdeeld, kan kapitaal efficiënter worden ingezet.

Voorspellingsmarkten zijn daarmee misschien minder interessant als manier om de toekomst te voorspellen dan als manier om haar financiële gevolgen draaglijker te maken.